{"id":95,"date":"2026-08-23T19:33:13","date_gmt":"2026-08-23T19:33:13","guid":{"rendered":"https:\/\/retromachina.pl\/?post_type=kolekcja&#038;p=95"},"modified":"2026-08-23T19:42:16","modified_gmt":"2026-08-23T19:42:16","slug":"sinclair-zx-spectrum-128k-toastrack","status":"publish","type":"kolekcja","link":"https:\/\/retromachina.pl\/index.php\/kolekcja\/sinclair-zx-spectrum-128k-toastrack\/","title":{"rendered":"Sinclair ZX Spectrum 128K \u201eToastrack\u201d"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Ostatni Spectrum Sir Clive\u2019a. I ten z kaloryferem z boku.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">ZX Spectrum 128K by\u0142 najwi\u0119ksz\u0105 modernizacj\u0105 Spectrum dokonan\u0105 jeszcze za czas\u00f3w <strong>Sinclair Research<\/strong>. Powsta\u0142 we wsp\u00f3\u0142pracy z hiszpa\u0144sk\u0105 firm\u0105 <strong>Investronica<\/strong> pod kryptonimem <em>Derby<\/em> i po raz pierwszy trafi\u0142 do sprzeda\u017cy w Hiszpanii jesieni\u0105 <strong>1985 roku<\/strong>. Brytyjczycy musieli poczeka\u0107 do stycznia 1986.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na pierwszy rzut oka wygl\u0105da\u0142 troch\u0119 jak zwyk\u0142y Spectrum+ po kuracji wzmacniaj\u0105cej. Ta sama czarna obudowa, podobna klawiatura \u2014 ale po prawej stronie pojawi\u0142 si\u0119 element, kt\u00f3rego naprawd\u0119 trudno nie zauwa\u017cy\u0107: <strong>du\u017cy aluminiowy radiator<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">To w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki niemu komputer dosta\u0142 p\u00f3\u017aniej kolekcjonerski przydomek <strong>\u201eToastrack\u201d<\/strong>, czyli po prostu\u2026 <strong>stojak na tosty<\/strong>. Radiator odprowadza\u0142 ciep\u0142o z uk\u0142adu zasilania i przy okazji sprawi\u0142, \u017ce 128K sta\u0142 si\u0119 jednym z najbardziej charakterystycznych Spectrum w historii.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ale najwa\u017cniejsze zmiany znajdowa\u0142y si\u0119 oczywi\u015bcie w \u015brodku.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zamiast 48 KB pami\u0119ci u\u017cytkownik otrzymywa\u0142 <strong>128 KB RAM<\/strong>, podzielonego na banki prze\u0142\u0105czane przez procesor Z80. Nadal by\u0142 to stary dobry <strong>Z80A pracuj\u0105cy z cz\u0119stotliwo\u015bci\u0105 oko\u0142o 3,55 MHz<\/strong>, a grafika pozosta\u0142a praktycznie niezmieniona \u2014 w\u0142\u0105cznie ze s\u0142ynnym <em>attribute clash<\/em>, kt\u00f3ry przez lata sta\u0142 si\u0119 niemal cz\u0119\u015bci\u0105 spectrumowej estetyki.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Prawdziwym skokiem naprz\u00f3d by\u0142 za to d\u017awi\u0119k. Obok klasycznego jednokana\u0142owego buzzera pojawi\u0142 si\u0119 <strong>trzykana\u0142owy uk\u0142ad AY-3-8912<\/strong>. Muzyka w grach mog\u0142a wreszcie brzmie\u0107 jak muzyka, a nie jak wyj\u0105tkowo ambitna rozmowa urz\u0105dzenia alarmowego z kalkulatorem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">128K dosta\u0142 r\u00f3wnie\u017c <strong>wyj\u015bcie RGB<\/strong>, interfejs szeregowy <strong>RS-232\/MIDI<\/strong>, 32 KB ROM-u oraz nowy tryb BASIC-a z pe\u0142noekranowym edytorem. Po uruchomieniu komputer wy\u015bwietla\u0142 menu pozwalaj\u0105ce mi\u0119dzy innymi wej\u015b\u0107 do <strong>128 BASIC<\/strong>, kalkulatora czy klasycznego trybu <strong>48K<\/strong>, zachowuj\u0105cego zgodno\u015b\u0107 ze starszym oprogramowaniem.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Co ciekawe, pierwsza hiszpa\u0144ska wersja mog\u0142a wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 r\u00f3wnie\u017c z dodatkow\u0105 <strong>klawiatur\u0105 numeryczn\u0105<\/strong>. W brytyjskiej odmianie keypad ostatecznie nie trafi\u0142 do zestawu, chocia\u017c odpowiednie z\u0142\u0105cze i obs\u0142uga w ROM-ie pozosta\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"960\" height=\"720\" src=\"https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-9.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-96\" srcset=\"https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-9.png 960w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-9-300x225.png 300w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-9-768x576.png 768w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-9-900x675.png 900w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-9-640x480.png 640w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"960\" height=\"720\" src=\"https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-10.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-97\" srcset=\"https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-10.png 960w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-10-300x225.png 300w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-10-768x576.png 768w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-10-900x675.png 900w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-10-640x480.png 640w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"960\" height=\"720\" src=\"https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-11.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-98\" srcset=\"https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-11.png 960w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-11-300x225.png 300w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-11-768x576.png 768w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-11-900x675.png 900w, https:\/\/retromachina.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/obraz-11-640x480.png 640w\" sizes=\"auto, (max-width: 960px) 100vw, 960px\" \/><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ostatni Spectrum Sir Clive\u2019a. I ten z kaloryferem z boku. ZX Spectrum 128K by\u0142 najwi\u0119ksz\u0105 modernizacj\u0105 Spectrum dokonan\u0105 jeszcze za czas\u00f3w Sinclair Research. Powsta\u0142 we wsp\u00f3\u0142pracy z hiszpa\u0144sk\u0105 firm\u0105 Investronica pod kryptonimem Derby i po raz pierwszy trafi\u0142 do sprzeda\u017cy w Hiszpanii jesieni\u0105 1985 roku. Brytyjczycy musieli poczeka\u0107 do stycznia 1986. Na pierwszy rzut oka&hellip;<\/p>\n","protected":false},"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","kategoria_sprzetu":[2,8],"class_list":["post-95","kolekcja","type-kolekcja","status-publish","hentry","kategoria_sprzetu-komputery","kategoria_sprzetu-sinclair"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/retromachina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/kolekcja\/95","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/retromachina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/kolekcja"}],"about":[{"href":"https:\/\/retromachina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/kolekcja"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/retromachina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=95"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/retromachina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/kolekcja\/95\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":100,"href":"https:\/\/retromachina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/kolekcja\/95\/revisions\/100"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/retromachina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=95"}],"wp:term":[{"taxonomy":"kategoria_sprzetu","embeddable":true,"href":"https:\/\/retromachina.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/kategoria_sprzetu?post=95"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}